Logistyka wewnętrzna i magazyn

Czym jest system WMS i jakie funkcje ma w magazynie

System WMS prowadzi magazyn na poziomie lokalizacji, partii i ruchów towaru. Sprawdź, co potrafi, czym różni się od ERP i kiedy zakład go potrzebuje.

Redakcja Ekocentr3 min czytania

Magazynier skanuje kod kreskowy na palecie przy regale wysokiego składowania z terminalem w dłoni

WMS to skrót od angielskiego Warehouse Management System, czyli system zarządzania magazynem. Jest to oprogramowanie, które wie, gdzie dokładnie leży każda partia towaru, kieruje pracą magazynierów i na bieżąco rejestruje każdy ruch: przyjęcie, przesunięcie, pobranie i wydanie. Odpowiada na pytanie, które zadaje każdy zakład: ile czego mamy i na której półce to leży. Wraz z rozwojem firmy zwykła ewidencja ilościowa przestaje wystarczać, i wtedy pojawia się potrzeba takiego narzędzia.

Co robi system WMS

Zwykły program magazynowy zapisuje stany ilościowe: na magazynie jest 200 sztuk, wydano 20, zostało 180. System WMS schodzi poziom niżej. Zna lokalizację z dokładnością do regału, półki lub miejsca paletowego, a każdą operację potwierdza skan kodu kreskowego lub etykiety. Dzięki temu stan w systemie zgadza się ze stanem fizycznym, a pracownik dostaje polecenie, gdzie odłożyć towar i skąd go pobrać.

W zakładzie produkcyjnym oznacza to także obsługę magazynu surowców, półproduktów i wyrobów gotowych. System może wskazywać, co dostarczyć na linię i w jakiej kolejności, a po zakończeniu produkcji przyjąć wyrób na właściwe miejsce.

Główne funkcje systemu WMS

Funkcja Co obejmuje
Przyjęcie towaru weryfikacja dostawy względem zamówienia, etykietowanie, kontrola jakości przy wejściu
Lokalizacje adresowanie miejsc, podpowiadanie, gdzie odłożyć towar
Zarządzanie partiami numery partii, serii, daty ważności, śledzenie pochodzenia
Kompletacja zlecenia pobrań, optymalna trasa, kompletacja zbiorcza lub na zamówienie
Wydanie i wysyłka pakowanie, dokumenty wydania, przygotowanie do transportu
Inwentaryzacja liczenie bieżące bez zatrzymywania magazynu, rozliczanie różnic
Raportowanie zapełnienie magazynu, rotacja, czas realizacji zleceń, błędy

Do tego dochodzą mechanizmy rotacji. System może wymuszać zasadę FIFO, czyli pierwsze weszło, pierwsze wyszło, albo FEFO, czyli pierwsze wychodzi to, co ma najkrótszy termin ważności. Przy materiałach z datą przydatności lub partiach, które trzeba rozliczać, ma to duże znaczenie.

WMS a ERP i dokumenty magazynowe

System ERP obsługuje całą firmę: finanse, zakupy, sprzedaż, produkcję. Ma moduł magazynowy, ale zwykle na poziomie ilościowym i wartościowym. WMS jest wyspecjalizowany w tym, co dzieje się fizycznie w magazynie. Oba systemy wymieniają dane: ERP przekazuje zamówienia i zlecenia produkcyjne, a WMS odsyła potwierdzone przyjęcia i wydania.

Dokumenty, które rozliczają ruch towaru, pozostają takie same. Znaczenie PZ, WZ, RW, PW i MM omawia tekst o dokumentach magazynowych. WMS zwykle generuje je automatycznie lub przekazuje dane, z których tworzy je ERP, więc papierowe dokumenty znikają, ale zasady księgowania pozostają.

Technologie wokół WMS

  • kody kreskowe i kody 2D na etykietach lokalizacji oraz towarów,
  • terminale mobilne i skanery ręczne, czasem montowane na wózkach,
  • etykiety RFID tam, gdzie skanowanie pojedynczych kodów byłoby zbyt wolne,
  • czytniki w bramach przyjęcia i wydania,
  • integracja z wagami, drukarkami etykiet i urządzeniami transportu wewnętrznego.

Najprostsze wdrożenia opierają się wyłącznie na skanerach i etykietach. Bardziej zaawansowane obejmują sterowanie wózkami, regałami przepływowymi i automatycznymi magazynami, ale to dalszy etap rozwoju.

Kiedy WMS ma sens

Gdy magazyn ma wiele lokalizacji i pracownicy tracą czas na szukanie towaru, gdy inwentura wykazuje regularne różnice, gdy trzeba śledzić partie i terminy albo gdy wzrasta liczba zleceń, a błędy kompletacji kosztują. Przy małym magazynie z kilkudziesięcioma pozycjami często wystarcza dobrze prowadzony arkusz lub prosty program, o czym piszemy w tekście program magazynowy czy Excel.

Jak przygotować magazyn do WMS

System nie naprawi bałaganu, tylko go zapisze. Przed wdrożeniem trzeba uporządkować strukturę lokalizacji: ponumerować regały, półki i miejsca, oznaczyć strefy i ustalić zasady składowania. Potrzebna jest też kartoteka towarowa z jednolitymi nazwami, jednostkami miary i kodami. To zwykle największa praca, a jednocześnie ta, od której zależy sukces.

Ogólne zasady organizacji pracy w magazynie opisuje artykuł o gospodarce magazynowej w zakładzie. Warto zacząć od nich, a dopiero potem wybierać system.

Najczęstsze pytania

WMS co to jest w jednym zdaniu?

To oprogramowanie, które prowadzi magazyn na poziomie lokalizacji i pojedynczych ruchów towaru, ze skanowaniem kodów i podpowiedziami dla magazynierów.

Czy WMS zastępuje ERP?

Nie. ERP prowadzi całą firmę, a WMS wyspecjalizowaną część dotyczącą magazynu. Systemy wymieniają dane i uzupełniają się.

Czy mały zakład potrzebuje systemu WMS?

Zwykle nie od razu. Przy niewielkiej liczbie pozycji i jednym magazynie wystarczy dobrze zorganizowana ewidencja. WMS zaczyna się opłacać, gdy rośnie liczba lokalizacji, zleceń i pomyłek.

Jak długo trwa wdrożenie WMS?

Zależy od wielkości magazynu i zakresu integracji. Największą część czasu zajmują uporządkowanie lokalizacji, przygotowanie kartoteki i szkolenie pracowników, a nie sama instalacja.

Czytaj dalej