Wyposażenie magazynu: regały, wózki, strefy i sprzęt do przenoszenia

Wyposażenie magazynu zakładu produkcyjnego składa się z czterech grup: sprzętu do składowania, urządzeń do transportu wewnętrznego, osprzętu do przenoszenia ładunków oraz oznaczeń i wyposażenia pomocniczego. Dobór zaczyna się od pytania, co i w jakich ilościach składujesz, a nie od katalogu producenta. Poniżej znajdziesz przegląd z kryteriami wyboru dla każdej grupy.

Regały i sprzęt do składowania

Rodzaj regału zależy od jednostki ładunkowej, rotacji i dostępu. Najpopularniejsze rozwiązania to:

• regały paletowe, zapewniające dostęp do każdej palety, dobre dla zróżnicowanego asortymentu,
• regały półkowe do drobnych elementów, części zamiennych i narzędzi,
• regały wjezdne, na których palety ustawia się w głębi, dla dużej ilości tej samej pozycji,
• regały wspornikowe do długich elementów: prętów, rur, profili,
• regały przepływowe, pozwalające realizować zasadę FIFO przez podawanie towaru z tyłu i pobieranie z przodu,
• stojaki na blachy i pojemniki kratowe do półwyrobów.

Przy wyborze sprawdź nośność półki i pola regału, wysokość kondygnacji oraz sposób obsługi. Regał jest elementem konstrukcyjnym, więc dane nośności z tabliczki znamionowej trzeba umieścić w widocznym miejscu i nie wolno ich przekraczać. Uszkodzone słupy po uderzeniu wózka wymagają oceny, a często wymiany.

Wózki i transport wewnętrzny

Szerokość alei wynika z wymiarów wózka, długości ładunku i promienia skrętu. Zbyt wąskie korytarze to najczęstsza przyczyna uszkodzeń regałów, zbyt szerokie marnują powierzchnię. Przy wózkach widłowych pamiętaj o uprawnieniach operatorów i przeglądach technicznych.

Osprzęt do przenoszenia ładunków

Gdy w magazynie leżą elementy stalowe, blachy, bloki, wałki lub odkuwki, do zestawu wyposażenia należą też urządzenia chwytające. Do najczęściej stosowanych należą zawiesia pasowe i łańcuchowe, trawersy, chwytaki mechaniczne i szczypce do blach, podnośniki podciśnieniowe oraz chwytaki magnetyczne. Każda z tych grup ma własne ograniczenia: zawiesia wymagają dostępu z obu stron ładunku, a podciśnieniowe dobrze sprawdzają się na gładkich powierzchniach.

W przypadku elementów stalowych często wygodne są magnesy do podnoszenia ciężkich ładunków, które chwytają przedmiot od góry, bez podkładania zawiesi i bez operatora przy ładunku. Trzeba jednak sprawdzić grubość i gatunek materiału, jakość powierzchni i temperaturę, bo wpływają na siłę przyczepności. Zasady związane z doborem chwytaków wyjaśnia tekst o udźwigu chwytaka magnetycznego, a wymagania w zakresie bezpieczeństwa pracy przy blachach opisuje artykuł o bezpiecznym przenoszeniu blach.

Strefy, oznaczenia i wyposażenie pomocnicze

Sprzęt to nie wszystko. Magazyn potrzebuje podziału na strefy: przyjęć, składowania, kompletacji, wydań, kwarantanny. Organizację stref i przepływ towaru opisuje artykuł o gospodarce magazynowej w zakładzie. Do wyposażenia pomocniczego należą:

• oznaczenia podłogowe dla dróg wózków, pieszych i stref składowania,
• etykiety lokalizacji i towarów, a przy większej skali drukarki etykiet i skanery,
• wagi paletowe i stoły do pakowania,
• osłony słupów regałów i odbojnice w narożnikach,
• gaśnice, oświetlenie awaryjne, apteczki i punkty pierwszej pomocy,
• ładowarki akumulatorów w wydzielonym i wentylowanym miejscu,
• tablice z zasadami składowania i nośnością regałów.

Bezpieczeństwo pracy i przeglądy

Sprzęt magazynowy wymaga regularnych przeglądów. Regały ocenia się wzrokowo pod kątem uszkodzeń słupów, belek i zabezpieczeń, a wózki i urządzenia dźwignicowe poddaje przeglądom okresowym według instrukcji producenta i przepisów. Wyniki zapisuje się w rejestrze, żeby było wiadomo, kiedy i przez kogo urządzenie było sprawdzone.

Operatorzy wózków mają odbyć szkolenie i posiadać wymagane uprawnienia, a piesi nie powinni poruszać się po drogach wózków. Dobrą praktyką jest oddzielenie tras pieszych od tras transportowych i oznaczenie miejsc, w których drogi się krzyżują.

Jak dobrać wyposażenie krok po kroku

1. Opisz asortyment: wymiary, masę, rodzaj opakowania i liczbę pozycji.
2. Określ rotację: co jest wydawane codziennie, a co raz na miesiąc.
3. Wybierz jednostkę ładunkową: paleta, pojemnik, sztuka luzem, długa belka.
4. Dobierz regały i wózki do tej jednostki i do szerokości alei, jaką daje hala.
5. Zaplanuj trasy: wejście, składowanie, kompletacja, wyjście, bez krzyżowania ruchu pieszych i wózków.
6. Policz zapotrzebowanie na powierzchnię z zapasem na wzrost, ale bez budowania magazynu na wyrost.
7. Sprawdź wymagania bhp i przeciwpożarowe dla składowanych materiałów.

Przy zmianie asortymentu wyposażenie trzeba sprawdzić jeszcze raz. Regał dobrany dla blach nie nadaje się bez przeróbki do drobnych części, a wózek zaprojektowany do alei o jednej szerokości nie zawsze zmieści się w innej.